Công dụng gì từ cây THỒM LỒM ĂN TAI?

Công dụng gì từ cây THỒM LỒM ĂN TAI?

  23/02/2018

  Ngô Đức Phương

Tên khác: Đuôi tôm, Lá lồm, Mía bẹm, Xốm cúng (Thái), Xích địa lợi, Hỏa mẫu thảo

Tên khoa học: Polygonum chinense L.

Họ: Rau răm (Polygonaceae)

BỘ PHẬN DÙNG VÀ CÁCH CHẾ BIẾN

Toàn cây. Thu hái toàn cây hay lá quanh năm, thường dùng tươi hoặc phơi khô.

THÀNH PHẦN HÓA HỌC

Thồm lồm có batatifolin (5, 6, 7, 4’-tetrahydroxy- 3’-methoxyflavon), rubin, rheum emodin, oxymethylanthraquinon, anthraquinon, glucosid, myricyl alcol. Ngoài ra, còn có caroten, vitamin C.

TÁC DỤNG DƯỢC LÝ

Cao khô toàn cây thồm lồm bỏ rễ chiết bằng cồn 50% có tác dụng ức chế hoạt động vận động tự nhiên, gây hạ thân nhiệt, có tác dụng làm tăng co bóp hồi tràng chuột lang cô lập. Thí nghiệm trên chuột nhắt trắng, dùng liều lớn tiêm xoang bụng tính theo dược liệu khô là 10 g/kg, có tác dụng ức chế hệ thần kinh trung ương.

Qua thử lâm sàng chữa bệnh ngoài da, Viện Quân y 108 đã dùng cao lá thồm lồm chữa hiệu quả các bệnh chốc đầu, loét kẽ tai, viêm da nhiễm khuẩn, chốc mép.

CÔNG DỤNG

Thồm lồm được dùng chữa lỵ, viêm ruột, viêm amygdal, viêm họng, bạch hầu, ho gà, viêm gan, đục giác mạc, nấm âm đạo, bạch đới, viêm vú, mụn nhọt, chốc lở, rắn cắn, đòn ngã. Liều dùng 15 - 60 g, dạng thuốc sắc, hoặc dùng lá tươi giã ra lấy dịch uống. Để dùng ngoài, lấy cây tươi giã đắp tại chỗ đau.

Nhân dân thường lấy lá tươi giã hay nhai nhỏ đắp lên nơi tai bị loét gọi là bệnh thồm lồm ăn tai, tức là chứng loét dái tai do nhiễm liên cầu khuẩn. Người ta cũng dùng lá chữa các trường hợp lở khác. Trong dân gian cũng thường dùng rễ làm thuốc tiêu độc chữa chứng xích bạch lỵ và ung nhọt, mài với giấm đắp vào để trị vết thương do rắn, côn trùng, chó cắn; nó cũng là loại thuốc chữa đòn ngã. Cành lá hoặc rễ giã đắp sẽ làm tan máu ứ rất nhanh. Quả cây và lõi thân còn non dùng ăn giải được khát. Cành lá cũng có thể dùng làm thuốc gây nôn khi bị ngộ độc.

Kinh nghiệm của người dân một số nơi ở Nghệ An và Hà Tĩnh dùng lá thồm lồm tươi nhai nuốt từ từ chữa bị hóc xương.

Bài thuốc có thồm lồm:

1. Chữa lỵ, viêm họng: Thồm lồm 12 g khô, sao với mật cho vàng. Sắc uống.

2. Chữa mụn nhọt, đòn ngã ứ máu, rắn cắn: Lá thồm lồm tươi phối hợp với lá trầu không và hoa dâm bụt, giã nát, đắp. Để chữa rắn cắn, nhai lá nuốt nước, bã đắp.

3. Chữa chốc đầu, chốc mép, loét kẽ tai, viêm da nhiễm khuẩn: Lá thồm lồm tươi rửa sạch, giã nát, thêm nước đun sôi để ấm lọc ép qua gạc được dung dịch đặc; hoặc lấy 5 kg lá tươi, cho vào 10l nước, đun cạn còn 2l, lọc rồi cô thành cao; có thể nấu lá khô thành cao lỏng. Rửa sạch vết loét bằng nước có vò lá thồm lồm tươi hoặc nước sôi để ấm pha muối, rồi lấy thuốc bôi lên chỗ lở loét, ngày 2 - 3 lần. Dùng nhiều ngày.

Đóng góp ý kiến